Audiotour ‘Nalini Malani: Transgressions’, Stedelijk Museum

Centraal in deze tentoonstelling is de installatie Transgressions: een prikkelend samenspel van draaiende beschilderde cylinders waar beamers video’s doorheen projecteren op de muren, vergezeld door een soundtrack met stemmen als mantra’s. Malani, in 1946 in Karachi geboren, noemt dit ‘video/shadow play’. Zelf een vluchteling door de scheiding van India en Pakistan gebruikt ze verschillende media om vorm te geven aan haar politieke engagement. Actuele thema’s als globalisering, migratie, armoede en onderdrukking van vrouwen worden gecombineerd met mythologische figuren en verhalen. Klassieke elementen vloeien samen met moderne referenties als de beeldtaal van Bollywood-films of het verdwijnen van verschillende talen door de (technologische) modernisering.

Zo eigenzinnig als het werk van Malani zelf is de aanpak van het Stedelijk Museum voor deze audiotour. In drie lagen wordt bij drie werken een toelichting gegeven die niet van te voren is gescript. Aan het woord komen de kunstenaar zelf, tentoonstellingscurator Margriet Schavemaker en emeritus hoogleraar literatuurwetenschappen Mieke Bal. Alle drie zijn in het Stedelijk zelf opgenomen en daarna gemonteerd, vertaald en opnieuw ingesproken zodat de tour in twee talen beschikbaar is (Engels en Nederlands). Deze aanpak en samenwerking beviel zo dat niet lang daarna een soortgelijke weg bewandeld is bij de tour voor bij ‘Rineke Dijkstra: een ode’, waar Hripsimé Visser vijf spontane toelichtingen geeft, ook in twee talen.